 ABD Başkanı Donald Trump'ın İran gündemine ilişkin yaptığı yeni açıklamalar, küresel piyasalarda dün görülen pozitif seyrin tersine dönmesine neden oldu. Trump, Beyaz Saray'da yaptığı "Ulusa Sesleniş" konuşmasında, İran'daki askeri hedeflerin önemli ölçüde tamamlandığını ve süreci yakında bitireceklerini ifade etti.ABD Başkanı, "Amerika'nın (İran'daki) tüm askeri hedeflerini çok kısa bir süre içinde tamamlama yolundayız ancak önümüzdeki 2-3 hafta içinde onlara çok sert bir darbe indireceğiz." şeklinde konuştu. Trump, bu saldırılarla İran'ı ait olduğu yer olan "Taş Devri'ne" geri göndereceklerini de dile getirdi. Trump, İsrail, Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt ve Bahreyn'e teşekkür borçlu olduklarını belirterek, bu ülkelere savunma desteği vermeye devam edeceklerini söyledi. "Bu işi çok hızlı şekilde bitireceğiz. Sona çok yaklaştık." ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, İran'daki amaçlarının rejim değişikliği olmadığını, ancak yönetimdeki isimlerin öldürülmesiyle bir bakıma "rejim değişikliği" yaşandığını savundu. Trump, "Eğer bu süre zarfında bir anlaşma sağlanamazsa elektrik santrallerinin her birini vuracağız." dedi. Petrol tesislerini ise "bu ülke halkına bir şans vermek" istedikleri için vurmayacaklarını açıklayan Trump'ın bu söylemleri, piyasalarda belirsizliği artırdı. Dün savaşın bitebileceğine dair açıklamalarıyla pozitif seyreden küresel piyasalar, bu yeni açıklamalarla birlikte Asya piyasaları, ABD ve Avrupa endeks vadeli kontratlarında negatife döndü. Analistler, Trump'ın açıklamalarının piyasaların umduğu gibi olmadığını, savaşın sona ermesi yerine daha da şiddetlenebileceğine dair endişeleri artırdığını belirtti. Piyasalar, çatışmaların ne zaman sona ereceğine dair netlik beklerken, Trump'ın konuşması belirsizlikleri daha da artırdı. Beklentilerin aksine, Trump'ın konuşması Hürmüz Boğazı'ndaki durumun normale döneceğine dair bir işaret vermezken, söz konusu gelişmeler stagflasyon endişelerini de alevlendirdi. Bu gelişmelerin yanı sıra, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları ve ekonomik veriler de yakından takip ediliyor. St. Louis Fed Başkanı Alberto Musalem, para politikasının Bankanın iki ana hedefine yönelik riskleri ele almak açısından iyi bir konumda olduğunu ifade etti. Musalem, mevcut faiz seviyesinin bir süre daha uygun kalacağını düşündüğünü, ancak ekonomiye bağlı olarak faiz oranlarını her iki yönde de ayarlamaya hazır olunması gerektiğini belirtti. Öte yandan, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası Grubu, Orta Doğu'daki savaşın enerji ve ekonomi üzerindeki etkilerine karşı müdahaleleri en üst düzeye çıkarmak amacıyla bir koordinasyon grubu kurma konusunda anlaştı. Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD) da Hürmüz Boğazı'ndaki fiili kapanmanın, küresel ekonomide enerji, ticaret ve finans kanalları üzerinden baskıyı hızla artırdığını bildirdi. Diğer taraftan, ABD Hazine Bakanlığı, özel kredi piyasalarındaki son gelişmeleri ele almak üzere sigorta düzenleyicileriyle bir dizi toplantı düzenleyeceğini duyurdu. Makroekonomik veri tarafında ise, ABD'de cuma günü açıklanacak tarım dışı istihdam verisi öncesi yayımlanan veriler dikkat çekti. ADP Araştırma Enstitüsü'nün raporuna göre, ABD'de özel sektör istihdamı martta 62 bin kişiyle beklentilerin üzerinde arttı. Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) tarafından açıklanan imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) ise martta 52,7 değeri ile piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti ve sektörde 2022'den bu yana kaydedilen en güçlü genişlemeye işaret etti. Ülkede perakende satışlar da şubatta aylık bazda yüzde 0,6 ile beklentilerin üzerinde arttı. ABD'de 30 yıl vadeli konut kredisi için ortalama faiz oranı geçen hafta yüzde 6,57 ile Ağustos 2025'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Jeopolitik gerilimlerle birlikte tahvil piyasasında satış baskısı öne çıkarken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,38'e yükseldi. Çatışmaların devam etmesi ve Hürmüz Boğazı kaynaklı arz sıkıntıları nedeniyle Brent petrolün varil fiyatı yüzde 6,4 artışla 107,7 dolar seviyesinde seyrediyor. Yükselen petrol fiyatlarının enflasyonu artırması ve merkez bankalarını daha şahin politikalara itebileceği öngörülüyor. Bu gelişmelerle dolar endeksi yüzde 0,5 artışla 100 seviyesinin üzerine çıktı. Bölgede çatışmaların azalacağına dair umutların azalmasıyla altının onsu yüzde 2,5 değer kaybetti. New York borsası dün Orta Doğu'da gerilimin azalacağına dair beklentilerle yükselişle tamamlamıştı. Dow Jones endeksi yüzde 0,48, S&P 500 endeksi yüzde 0,72 ve Nasdaq endeksi yüzde 1,16 değer kazanmıştı. Ancak Trump'ın son açıklamaları sonrası ABD endeks vadeli kontratları güne negatif başladı. Kurumsal tarafta, Nike hisseleri gelecek dönem tahminlerinin beklentileri karşılamaması nedeniyle yüzde 15,6 değer kaybetti. Eli Lilly hisseleri, FDA'nın şirketin zayıflama hapını onaylamasıyla yüzde 3,8 yükseldi. Intel hisseleri de İrlanda'daki tesis payını geri alacağını açıklamasıyla yüzde 8,8 değer kazandı. Avrupa borsaları da dün savaşın sona erebileceğine yönelik iyimserlikle pozitif seyretmişti. Avro Bölgesi imalat sanayi PMI'si, martta 51,6 ile 45 ayın en yüksek seviyesine çıkmıştı. Dün FTSE 100 yüzde 1,85, DAX 40 yüzde 2,73 değer kazanmıştı. Ancak Trump'ın açıklamalarıyla Avrupa'da endeks vadeli kontratlar da güne düşüşle başladı. Almanya'nın önde gelen 5 ekonomi düşünce kuruluşu, Orta Doğu'daki çatışmaları gerekçe göstererek büyüme tahminlerini düşürdü. Ülkenin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) büyüme tahmini bu yıl için yüzde 1,3'ten 0,6’ya çekildi. Asya borsaları ise nisana güçlü başlamasına rağmen, Trump'ın açıklamaları sonrası yön değiştirdi. Hürmüz Boğazı'nın Asya ekonomileri için kritik bir enerji kaynağı olması, ekonomik aktivitenin bozulabileceği endişelerini artırıyor. Kapanışa yakın Nikkei 225 yüzde 2,3, Kospi yüzde 4,2 değer kaybetti. Dün Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, yüzde 1,15 değer kazanarak 12.937,87 puandan kapandı. VİOP'ta BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise 15.021,00 puandan işlem gördü. Dolar/TL, dünü 44,4742'den tamamladı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Londra'da yaptığı bir konuşmada, Orta Doğu'daki savaşın tedarik zincirlerinin yeniden çeşitlenmesine ve yeni ticaret koridorlarının oluşmasına yol açacağını belirtti. Şimşek, "Aynı zamanda yeşil dönüşümü ve dijital dönüşümü hızlandıracak. Bu da önemli fırsatlar yaratıyor." dedi. Analistler, bugün yurt içinde mart ayı ihracat verileri ile haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise ABD'de dış ticaret dengesi ve işsizlik maaşı başvurularının takip edileceğini belirtti. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.100 ve 13.200 puanın direnç, 12.800 ve 12.700 puanın ise destek konumunda olduğu kaydedildi. Sizce Orta Doğu'daki gerilimin küresel piyasalardaki bu olumsuz etkisi ne kadar sürebilir? |
|
Foruma hoş geldin 👋, Ziyaretçi
Forum içeriğine ve tüm hizmetlerimize erişim sağlamak için foruma kayıt olmalı ya da giriş yapmalısınız. Foruma üye olmak tamamen ücretsizdir.
- Konuyu Başlatan BinGünlükHaber
- Başlangıç tarihi