 Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü Fatih Birol, Paris'teki merkezde yaptığı açıklamada, Orta Doğu'daki gerilimin küresel petrol ve gaz piyasaları üzerinde büyük etkileri olduğunu ifade etti.Birol, Hürmüz Boğazı'ndan günlük olarak 15 milyon varil ham petrol ve 5 milyon varil petrol ürünü taşındığını belirterek, bu miktarın deniz yoluyla yapılan küresel petrol ticaretinin yüzde 25'ini oluşturduğunu aktardı. Şu anda ise Hürmüz Boğazı'ndan petrol, gaz ve diğer emtiaların geçişinin neredeyse tamamen durduğuna dikkat çeken Birol, yeterli alternatif güzergah eksikliği ve mevcut depolama kapasitelerinin dolması nedeniyle Orta Doğu'daki petrol üreticilerinin üretimi kısmaya başladığını anlattı. Enerji ve enerjiyle bağlantılı diğer altyapıların da zarar gördüğünü kaydeden Birol, tüm bu gelişmelerin jet yakıtı ve dizel tedarikine büyük etkileri olduğunu söyledi. Birol, gaz piyasalarındaki durumun da zorlayıcı hale geldiğini ve özellikle Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin tedarik ettiği sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) kargolarının alternatifinin kısıtlı olduğunu vurguladı. Bu gelişmeler sonucunda küresel enerji tedarikinin yüzde 20 azaldığını bildiren Birol, Asya bölgesinin mevcut durumdan en fazla etkilenen bölge olduğunu aktardı. Enerji güvenliğine yönelik büyük aksaklıklar olduğunda IEA'nın petrol piyasalarına ilişkin daha önce 5 kez koordineli eylem kararı aldığını hatırlatan Birol, konuşmasını şu sözlerle tamamladı: "Bu kapsamda, IEA üye ülkeleriyle yaptığımız görüşmeler sonucunda, IEA ülkelerinin oy birliğiyle kurum tarihindeki en büyük miktarda acil durum petrol stokunu piyasaya sürme konusunda anlaşmaya vardığını açıklayabilirim." "İEA ülkeleri, Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanmasıyla kaybedilen arzı telafi etmek için 400 milyon varil petrolü piyasaya sunacak. Bu, piyasalardaki aksaklıkların acil etkilerini hafifletmeyi amaçlayan önemli bir önlemdir. Ancak, petrol ve gaz akışının istikrarlı hale gelmesi için en önemli gelişme, Hürmüz Boğazı üzerinden transit geçişin yeniden başlamasıdır." IEA'nın 32 üye ülkesinin vardığı bu karar kapsamında, acil durum petrol stokları her üye ülkenin ulusal koşullarına uygun bir zaman diliminde piyasaya sunulacak ve bazı ülkeler tarafından ek acil durum önlemleriyle desteklenecek. IEA üyelerinin mevcut durumdaki 1,2 milyar varili aşan acil durum stokunun yanı sıra, hükümetlerin yükümlülüğü altında 600 milyon varil daha endüstri stoku bulunuyor. IEA Sekreterliği, bu toplu eylemin nasıl uygulanacağına ilişkin ayrıntılı bilgileri ilerleyen günlerde paylaşacak. IEA üye ülkelerinin koordineli şekilde acil durum petrol stoklarını piyasaya sürme kararı, 1974'te kurulan kurumun tarihinde bu kapsamdaki 6'ncı karar olma özelliğini taşıyor. Daha önceki benzer kararlar, 1991, 2005, 2011 ve 2022'de Rusya-Ukrayna savaşının başladığı dönemde alınmıştı. Kararın arka planında, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik ortak saldırıları ve İran'ın misilleme kapsamında Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemileri hedef alması yer alıyor. Bu gerilimler nedeniyle Boğaz'da günlük 20 milyon varili bulan petrol ve petrol ürünleri sevkiyatı durma noktasına geldi. Petrol piyasasında derinleşen arz endişeleri, küresel petrol fiyatlarında sert dalgalanmalara neden olmaya devam ediyor. Sizce bu tarihi hamle, küresel petrol piyasalarındaki fiyat istikrarını sağlamak için yeterli olacak mı? |
|
- Konuyu Başlatan BinGünlükHaber
- Başlangıç tarihi