 Ateşkesin duyurulmasının ardından petrol, doğal gaz ve kömür fiyatlarında düşüş yaşandı. Ancak fiyatlar, saldırı öncesi döneme kıyasla hala yüksek seviyelerde seyretmeye devam ediyor.İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarının sürmesi ve İran'ın ateşkes ihlali açıklamaları nedeniyle ortaya çıkan belirsizlik, piyasalardaki etkisini koruyor. Ayrıca Hürmüz Boğazı'ndaki gemi geçişlerinin beklenen seviyenin altında kalması da bu durumu pekiştiriyor. ABD ve İsrail'in İran'a 28 Şubat'ta başlattığı saldırıların ardından yaşanan gerilim, tarafların misillemeleriyle tırmanmıştı. ABD Başkanı Donald Trump, 8 Nisan'da saat 01.30 sularında ateşkesi kabul ettiklerini duyurdu. Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılması şartıyla iki haftalık ateşkesi kabul ettiklerini açıkladı. Ayrıca İran'dan 10 maddelik bir teklif aldıklarını ve bunun müzakere için uygulanabilir bir temel olduğunu belirtti. İran yönetimi ise kendilerine yönelik saldırılar durduğu takdirde saldırılarını durduracaklarını ifade etti. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, silahlı kuvvetlerle koordinasyon içinde Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişin iki hafta boyunca mümkün olacağını bildirdi. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Said Hatibzade de yaptığı değerlendirmede, İsrail'in Lübnan saldırılarını ateşkesin ağır ihlali olarak nitelendirdi. Hatibzade, "ABD, savaş ile ateşkes arasında bir seçim yapmalı." ifadesini kullandı. Hatibzade, Hürmüz Boğazı'nın hem Umman hem de İran karasularında kaldığını ve geçmişte iyi niyetle güvenli geçişe izin verildiğini hatırlattı. Ateşkes kapsamında ABD'nin saldırganlığını durdurması halinde Tahran'ın da güvenli geçişe imkan tanıyacağını iletti. Son 5 haftada artan gerilim, Hürmüz Boğazı çevresinde bir deniz güvenliği krizi oluşturmuştu. Küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin gerçekleştiği bu kritik noktaya dair adımlar, enerji piyasalarını etkilemeyi sürdürüyor. Krizin 6. haftasında sağlanan iki haftalık geçici ateşkesin duyurulmasıyla birlikte enerji fiyatlarında düşüş gözlendi. Trump'ın ateşkesi duyurmasıyla, Brent petrolün varil fiyatı 8 Nisan'da 100 doların altına inerek aşağı yönlü bir ivme kazandı. Uluslararası referans kabul edilen Brent petrolün vadeli varil fiyatı, saldırılar öncesi 27 Şubat'ta 72,48 dolardan kapanmıştı. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolü ise aynı gün 67,02 dolardan işlem görmüştü. Brent petrolün varil fiyatı, 10 Nisan'da önceki güne göre yüzde 0,7 düşüşle 95,2 dolardan kapattı. WTI ham petrolün varili ise 96,57 dolardan alıcı buldu. Brent petrol fiyatları, saldırı öncesi seviyelere kıyasla yüzde 31,3 artış gösterdi. ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), Hürmüz Boğazı'ndaki aksaklıkların tedarik üzerindeki olumsuz etkisini dikkate alarak, bu yıla dair ortalama petrol fiyatı tahminini yukarı yönlü revize etti. Kurumun yeni tahminine göre, Brent petrolün ortalama varil fiyatının 96 dolar seviyesinde olacağı öngörülüyor. Bu rakam, önceki raporda 78,84 dolar olarak belirtilmişti. Petrol sahaları ve LNG terminallerinde oluşan hasar ile boğazdaki kesintiler, küresel enerji tedarikinde büyük aksamalara yol açtı. Bölgedeki sevkiyat problemleri, LNG piyasalarını da doğrudan etkiledi. Dünyanın en büyük LNG ihracatçılarından Katar'ın, Ras Laffan tesislerindeki üretimi saldırılar nedeniyle durdurup "mücbir sebep" ilan etmesi, küresel LNG arzının beşte birini riske attı. Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası TTF'de işlem gören doğal gaz kontratları, jeopolitik risklerle sert hareketler kaydetti. Mayıs vadeli TTF kontratı, 2 Mart'ta 43,23 avrodan kapanarak önemli bir artış gösterdi. Avrupa gaz fiyatları, geçici ateşkesin duyurulmasının ardından 8 Nisan'da hızlı bir düşüş yaşadı. Fiyatlar, bir önceki günün kapanışına göre yüzde 17,5 gerileyerek 43,9 avroyla güne başladı. Avrupa'nın en derin sanal doğal gaz piyasası TTF'de, mayıs vadeli gaz kontratları 7 Nisan'da megavatsaat başına 53,2 avrodan kapanmıştı. 10 Nisan Cuma günü ise fiyatlar 43,63 dolardan işlem gördü. Doğal gaz fiyatları, saldırı öncesi dönemle karşılaştırıldığında yüzde 38,4'lük bir artışa işaret ediyor. Hürmüz Boğazı'nın açılmasına dair beklentiler gaz fiyatlarını düşürse de, ticaret akışının kısa vadede normale dönmesi beklenmiyor. Kömür piyasasında da ABD-İsrail saldırıları ve İran'ın misillemeleri sürecinde fiyatlar yükseliş eğilimindeydi. Bu dönemde, elektrik üretiminde doğal gaz yerine kömüre yönelimde artış gözlemlendi. Asya piyasaları için referans kabul edilen Newcastle kömürünün mayıs vadeli kontratı, saldırılar öncesi 27 Şubat'ta ton başına 118,5 dolarken, 2 Mart'ta 128,7 dolara yükselmişti. Fiyatlar, ilerleyen haftalarda daha da artış gösterdi. Söz konusu kömür kontratı, 20 Mart'ta 146,5 dolara çıkarak, saldırılar sonrasındaki en yüksek kapanış seviyesine ulaştı. Geçici ateşkes kararının ardından ise fiyatlarda bir miktar gerileme görüldü. Ateşkes sonrası 10 Nisan'da, ton başına kömür fiyatları 134,9 dolardan işlem görerek haftayı tamamladı. Bu seviye, saldırı öncesine kıyasla yüzde 13,8'lik bir artış anlamına geliyor. Sizce bölgedeki geçici ateşkes, enerji fiyatlarını istikrarlı bir şekilde saldırı öncesi seviyelere çekebilecek mi? |
|
Foruma hoş geldin 👋, Ziyaretçi
Forum içeriğine ve tüm hizmetlerimize erişim sağlamak için foruma kayıt olmalı ya da giriş yapmalısınız. Foruma üye olmak tamamen ücretsizdir.
- Konuyu Başlatan BinGünlükHaber
- Başlangıç tarihi