ABD Başkanı Donald Trump'ın, Tahran’a salı gününün sonuna kadar bir anlaşmaya varması için verdiği süre dolmak üzere. Trump, aksi halde "İran medeniyetini yok etmekle" tehdit etmişti.İsrail basını, bugün dolacak olan bu sürenin ardından askeri bir tırmanış ihtimalinin ciddi şekilde gündemde olduğunu yazdı. İsrail’in Kanal 12 televizyonu, adı açıklanmayan bir İsrail kaynağının, “Önümüzdeki 24 saat savaşta çok önemli.” ifadelerini kullandığını aktardı.
Aynı kaynak, kararın İran’daki siyasi liderliğe bırakılması halinde ateşkesin daha önce sağlanabileceğini savunurken, İran’daki kontrol mekanizmalarına ilişkin belirsizliklerin süreci zorlaştırdığını öne sürdü. Trump yönetiminin ise hem ABD içindeki siyasi eleştiriler hem de savaşın küresel ekonomi üzerindeki etkileri nedeniyle artan baskıyla karşı karşıya olduğu belirtildi.
Özellikle İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçişlere getirdiği kısıtlamalar, küresel enerji piyasalarında dalgalanmayı artırdı. Enerji tesislerine yönelik karşılıklı saldırı ihtimali ve İran’ın Körfez ülkelerindeki tesisleri hedef alma olasılığı, yatırımcı endişelerini körükleyerek petrol ve doğalgaz fiyatlarında yükselişe yol açtı.
İsrail gazetesi Israel Hayom, Washington’un önemli tavizler vermeye hazır olması halinde ABD ile İran arasında bir anlaşmaya varılmasının mümkün olabileceğini yazdı. Gazete, İsrail’in müzakerelere doğrudan katılmadığını ancak gelişmeleri yakından izlediğini aktardı.
Haberde, İsrail siyasi liderliği içinde, olası bir anlaşmanın İran yönetimine toparlanma fırsatı verebileceği yönünde kaygılar bulunduğu ifade edildi. İsrail’in savaşın başından bu yana üç ana hedef belirlediği kaydedildi: "İran’da rejim değişikliği için koşullar oluşturmak, İran’ın nükleer programına ağır hasar vermek ve füze sistemlerini zayıflatmak."
Gazete ayrıca, nihai kararın Beyaz Saray’da alınacağına dikkat çekerek, İsrail’in İran’ın askeri ve ekonomik kapasitesini zayıflatmak amacıyla saldırıları sürdürmeyi tercih ettiğini yazdı. İsrail gazetesi Maariv ise bugünün “belirleyici” olmasının beklendiğini aktardı.
Maariv, “Bugün, yıpratma savaşına mı gireceğiz yoksa ateşkes anlaşmasına mı varacağız belirlenecek.” değerlendirmesine yer verdi. Gazete, Trump yönetiminin İran’ın teslim olmasını sağlayacak bir anlaşma ya da İran ekonomisini felç etmeyi hedefleyen geniş çaplı saldırı dalgaları arasında tercih yapabileceğini belirtti.
Haberde ayrıca İsrail’in, İran üzerindeki baskıyı artırmak amacıyla altyapı ve enerji tesislerini hedef alan saldırılarını sürdürdüğü ifade edildi. Bu saldırıların, İran’ın müzakere pozisyonunu zayıflatmayı amaçladığı değerlendiriliyor.
İsrail devlet televizyonu KAN, adı açıklanmayan bir İsrailli yetkilinin, sürenin dolmasının hemen ardından askeri operasyonların genişletilebileceğini söylediğini aktardı. Yetkili, “Süre dolduktan hemen sonra İran’da büyük bir tırmanışa hazırız ve ABD’nin onayını bekliyoruz.” ifadelerini kullandı.
Aynı kaynak, son dakika ateşkes kararının hâlâ ihtimaller arasında bulunduğunu ancak İsrail’in İran altyapı ve enerji sektörlerine yönelik geniş çaplı saldırılar için ABD’den “yeşil ışık” beklediğini belirtti. Uzmanlara göre, önümüzdeki saatlerde alınacak karar, yalnızca bölgesel çatışmaları değil, küresel enerji piyasalarını da doğrudan etkileyecek.
Sizce önümüzdeki saatlerde ateşkes mi ilan edilecek yoksa askeri tırmanış mı yaşanacak?