 İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) öğretim üyesi Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu, Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün (MGM) renk uyarı kodlarının doğru anlaşılmasının, aşırı hava olaylarında can ve mal kayıplarını azaltmada kritik bir rol oynadığını vurguladı. Kadıoğlu, "Uyarı kodlarını bilen toplum afetlere karşı daha hazırlıklı olur, bu da kayıpları azaltıp toparlanma süresini kısaltır." ifadesini kullandı.İklim değişikliğiyle birlikte aşırı hava olaylarının hem sıklığı hem de şiddeti artarken, her türlü uyarı sistemi büyük önem kazanıyor. Meteorolojik renk kodları, riskin sade ve hızlı bir şekilde aktarılmasına ve doğru zamanda doğru adımın atılmasına yardımcı oluyor. Kadıoğlu, MGM tarafından yürütülen MeteoUYARI sistemi hakkında değerlendirmelerde bulundu. Meteorolojik uyarı sistemlerinin doğru anlaşılmasının can ve mal kayıplarını önlemede kritik rol oynadığına işaret eden Kadıoğlu, Türkiye'de kullanılan renk kodlarının yalnızca bir hava durumu bilgisi değil, doğrudan bir risk yönetimi rehberi olduğunu söyledi. Kadıoğlu, sistemin Avrupa'daki 34 ülkenin kullandığı MeteoAlarm altyapısına dayandığına dikkati çekerek, meteorolojik hadiselerin şiddeti, süresi, etki alanı ve görülme sıklığına göre renklerle sınıflandırıldığını aktardı. Kadıoğlu, bu sistemin vatandaşın tehlikeyi hızlı ve sade bir şekilde anlaması için geliştirildiğini, ancak renklerin anlamının ve gerektirdiği davranışların yeterince bilinmediğini belirtti. Türkiye haritası üzerinde il ve ilçelerin risk durumuna göre renklendirildiğini hatırlatan Kadıoğlu, vatandaşların MGM'nin resmi kaynaklarını ve mobil uygulamasını düzenli takip etmesinin hayati önem taşıdığını vurguladı. Kadıoğlu, meteorolojik uyarı renk kodlarının yalnızca teknik bir sınıflandırma olmadığını, aynı zamanda vatandaş için bir eylem rehberi niteliği taşıdığının altını çizdi. Kadıoğlu, "yeşil" kodun "tehlike yok" anlamına geldiğini belirterek, bu durumda normal hayatın sürdürülebileceğini ancak hava tahminlerinin takip edilmesi gerektiğini dile getirdi. "Sarı" kodun ise Türkiye'de en sık verilen uyarı seviyesi olduğuna dikkati çekti. Kadıoğlu, sarı kodda havanın potansiyel olarak tehlikeli olduğunu, yağış, sis, rüzgar gibi olayların günlük hayatı etkileyebileceğini ifade etti. Bu seviyede vatandaşın planlarını gözden geçirmesi ve güncel tahminleri takip etmesi gerektiğini söyledi. "Turuncu" kodun daha ciddi risklere işaret ettiğini dile getiren Kadıoğlu, bu seviyede kuvvetli sağanak, yoğun kar, fırtına gibi hadiselerin görülebileceğini, hasar ve kayıpların oluşabileceğini kaydetti. Zorunlu olmadıkça dışarı çıkılmaması ve seyahatlerin ertelenmesi gerektiği uyarısında bulundu. Kadıoğlu, "kırmızı" kodun ise en yüksek risk seviyesi olduğunun altını çizerek, bu durumun hayati tehlike anlamına geldiğini vurguladı. Büyük afet boyutunda olayların beklendiği bu seviyede, vatandaşların kesinlikle dışarı çıkmaması ve resmi kurumların talimatlarına uyması gerektiğini belirtti. MeteoUYARI sistemi kapsamında 12 farklı meteorolojik hadisenin takip edildiğine dikkati çeken Kadıoğlu, bunlar arasında aşırı sıcak ve soğuk dalgaları, kuvvetli yağış, rüzgar, kar, buzlanma, çığ ve toz taşınımı gibi olayların yer aldığını söyledi. Özellikle gök gürültülü sağanaklar ve ani sel riskine karşı vatandaşların dere yataklarından uzak durması gerektiğini belirten Kadıoğlu, kuvvetli rüzgarda ağaç ve direk altlarında bulunmamak, yoğun siste araç kullanırken hız düşürmek gibi basit önlemlerin hayat kurtarabileceğini ifade etti. Medyanın da çoğu zaman uyarıları genel ifadelerle aktardığını belirten Kadıoğlu, "Fırtına geliyor deniyor ama bunun sarı mı, turuncu mu olduğu ve vatandaşın ne yapması gerektiği anlatılmıyor. Bu da riskin doğru algılanmasını engelliyor." değerlendirmesini yaptı. Sosyal medyada yanlış bilgilerin yayılmasının da önemli bir sorun olduğunun altını çizen Kadıoğlu, örneğin sarı kodun okul tatili anlamına geliyor gibi yanlış eşleştirmeler yapıldığını söyledi. Oysa renk kodunun bir idari karar değil, meteorolojik risk seviyesi olduğunu vurguladı. Kadıoğlu, meteorolojik uyarı sistemlerinin doğru anlaşılmasının yalnızca bireysel değil, toplumsal fayda da sağladığını belirterek, uyarı kodlarını bilen bir toplumun afetlere karşı daha hazırlıklı olacağını, bunun da can kayıplarını azaltacağını, ekonomik zararları düşüreceğini ve afet sonrası toparlanma süresini kısaltacağını ifade etti. Aynı zamanda AFAD ve yerel yönetimlerin üzerindeki yükün de azalacağını kaydeden Kadıoğlu, farkındalığın artırılması için eğitim müfredatına bu konunun dahil edilmesi, medya dilinin geliştirilmesi ve MGM'nin dijital uygulamalarının daha yaygın kullanılması gerektiğini sözlerine ekledi. Kadıoğlu, her vatandaşın bulunduğu bölgedeki uyarı seviyesini bilmesi ve buna uygun davranmasının bir tercih değil, zorunluluk olduğunu vurguladı. Sizce meteorolojik uyarı renk kodları konusundaki toplumsal farkındalığı artırmak için en etkili yöntem nedir? |
|
Foruma hoş geldin 👋, Ziyaretçi
Forum içeriğine ve tüm hizmetlerimize erişim sağlamak için foruma kayıt olmalı ya da giriş yapmalısınız. Foruma üye olmak tamamen ücretsizdir.
- Konuyu Başlatan BinGünlükHaber
- Başlangıç tarihi