Şöyle bir düşünün: Hayatın anlamının, ahlakın, hakikatin bir illüzyon olduğuna, evrenin nihayetinde kayıtsız ve boş olduğuna ikna oldunuz. Peki sonra ne yaparsınız? 
Yatağa uzanıp, "Zaten hiçbir şeyin anlamı yok" deyip battaniyenin altına mı çekilirsiniz? Yoksa tam tersine, tüm bu ağırlığı omuzlarınızdan atıp, daha özgür, daha sınırsız, belki de daha vahşi bir şekilde yaratmaya mı başlarsınız? İşte nihilizm denen o çetrefilli felsefi durum, tam da bu çatallı yolda bizi bekliyor.
Anlamın Çöküşü ve Boş Levha
Geleneksel olarak, yaratıcılık dediğimiz şey, bir amaca, bir ideale, güzelliği ya da hakikati ifade etme arzusuna hizmet eder gibi görünür. Peki ya bu amaçların tümü birer insan icadıysa? Nihilist bakış, tam da bunu söyler: Dışarıdan dayatılmış, kutsal veya mutlak hiçbir anlam yoktur. Bu, ilk bakışta yıkıcı bir depresyon sebebi gibi gelebilir. Ancak bu yıkımın enkazından bakınca, muazzam bir boşluk, dipsiz bir özgürlük alanı da ortaya çıkar. Artık "doğru" bir şekilde resim yapmak, "uygun" bir biçimde yazmak, "kabul gören" bir müzik yapmak zorunda değilsinizdir. Tüm kurallar, tüm beklentiler, anlamla birlikte buharlaşmıştır. Geriye, üzerine dilediğinizi çizebileceğiniz boş bir levha kalır. Bu, yaratıcı için hem ürkütücü hem de muhteşem bir başlangıç noktasıdır.
Engel: Değersizliğin Ağırlığı
Ancak işin bir de öbür yüzü var. Anlamın yokluğu, motivasyonun da yokluğuna dönüşebilir. "Ne yaparsam yapayım, birkaç on yıl sonra unutulup gidecek, evren umursamayacak" düşüncesi, yaratma dürtüsünü körelten bir pasifize edici etki yaratabilir. Burada karşımıza, nihilizmin daha karamsar, daha durgun yüzü çıkar. Eylemin anlamsızlığı, eylemsizliği meşrulaştırır. Albert Camus'nün *Sisifos Sözü*'nde anlattığı gibi, saçma (absürt) ile yüzleşen insanın intihar etmemek için bulduğu isyan, herkesin harcı değildir. Yaratıcılık bir enerji, bir itki gerektirir. Nihilizm ise bazen bu itkiyi "Ne gerek var?" sorusuyla bloke edebilir.
Tetikleyici: Mutlak Özgürlüğün Coşkusu
Peki ya tam tersi? Ya anlamın yokluğu, daha önce görülmemiş bir özgürlük patlamasının fitilini ateşlerse? İşte burada, nihilizmin yıkıcı gücü, yapıcı bir güce dönüşür. Friedrich Nietzsche, nihilizmi bir "misafir" olarak tanımlar; korkutucudur ama aynı zamanda eski, çürümüş değerleri temizleyerek yeni bir başlangıç için zemin hazırlar. Ona göre, "pasif nihilizm" yerine "aktif nihilizm" geçmelidir. Aktif nihilist, hiçliğin farkındadır ama bununla yetinmez. Kendi değerlerini, kendi anlamını, kendi sanatını yaratır. Buradaki yaratıcılık, dışarıdan bir övgü veya kalıcılık beklentisiyle değil, salt var olmanın, güç istencinin (will to power) bir ifadesi olarak ortaya çıkar. 20. yüzyıl sanatındaki Dadaizm veya Absürt Tiyatro, bu aktif isyanın, bu anlamsızlık içinde yeni formlar yaratma çabasının ürünleridir adeta.
Belki de asıl mesele, nihilizmin kendisinde değil, onunla nasıl bir ilişki kurduğumuzda yatıyor. Onu bir son olarak mı, yoksa bir başlangıç olarak mı görüyoruz?
Sonuç olarak (pardon, bu klişeyi kullanmayacağım!
), cevap tek ve net değil. Nihilizm, tıpkı keskin bir bıçak gibidir; onunla kendinizi kesebilir ya da yepyeni şekiller oyabilirsiniz. 
Yaratıcılığın önünde devasa bir duvar da olabilir, o duvarı yıkmak için kullanacağınız balyoz da. Sanırım her yaratıcı insan, hayatının bir döneminde bu boşlukla, bu sessizlikle yüzleşiyor ve verdiği tepki, onun sanatının da ruhunu belirliyor.
Peki sizce? Anlamın olmadığı bir dünyada, bir şeyler yaratmak, umutsuz bir direniş mi, yoksa insan ruhunun en özgür ve en güçlü ifadesi mi? Siz bu boşlukta ne yapardınız?
Yatağa uzanıp, "Zaten hiçbir şeyin anlamı yok" deyip battaniyenin altına mı çekilirsiniz? Yoksa tam tersine, tüm bu ağırlığı omuzlarınızdan atıp, daha özgür, daha sınırsız, belki de daha vahşi bir şekilde yaratmaya mı başlarsınız? İşte nihilizm denen o çetrefilli felsefi durum, tam da bu çatallı yolda bizi bekliyor. Anlamın Çöküşü ve Boş LevhaGeleneksel olarak, yaratıcılık dediğimiz şey, bir amaca, bir ideale, güzelliği ya da hakikati ifade etme arzusuna hizmet eder gibi görünür. Peki ya bu amaçların tümü birer insan icadıysa? Nihilist bakış, tam da bunu söyler: Dışarıdan dayatılmış, kutsal veya mutlak hiçbir anlam yoktur. Bu, ilk bakışta yıkıcı bir depresyon sebebi gibi gelebilir. Ancak bu yıkımın enkazından bakınca, muazzam bir boşluk, dipsiz bir özgürlük alanı da ortaya çıkar. Artık "doğru" bir şekilde resim yapmak, "uygun" bir biçimde yazmak, "kabul gören" bir müzik yapmak zorunda değilsinizdir. Tüm kurallar, tüm beklentiler, anlamla birlikte buharlaşmıştır. Geriye, üzerine dilediğinizi çizebileceğiniz boş bir levha kalır. Bu, yaratıcı için hem ürkütücü hem de muhteşem bir başlangıç noktasıdır.
Engel: Değersizliğin AğırlığıAncak işin bir de öbür yüzü var. Anlamın yokluğu, motivasyonun da yokluğuna dönüşebilir. "Ne yaparsam yapayım, birkaç on yıl sonra unutulup gidecek, evren umursamayacak" düşüncesi, yaratma dürtüsünü körelten bir pasifize edici etki yaratabilir. Burada karşımıza, nihilizmin daha karamsar, daha durgun yüzü çıkar. Eylemin anlamsızlığı, eylemsizliği meşrulaştırır. Albert Camus'nün *Sisifos Sözü*'nde anlattığı gibi, saçma (absürt) ile yüzleşen insanın intihar etmemek için bulduğu isyan, herkesin harcı değildir. Yaratıcılık bir enerji, bir itki gerektirir. Nihilizm ise bazen bu itkiyi "Ne gerek var?" sorusuyla bloke edebilir.
Tetikleyici: Mutlak Özgürlüğün CoşkusuPeki ya tam tersi? Ya anlamın yokluğu, daha önce görülmemiş bir özgürlük patlamasının fitilini ateşlerse? İşte burada, nihilizmin yıkıcı gücü, yapıcı bir güce dönüşür. Friedrich Nietzsche, nihilizmi bir "misafir" olarak tanımlar; korkutucudur ama aynı zamanda eski, çürümüş değerleri temizleyerek yeni bir başlangıç için zemin hazırlar. Ona göre, "pasif nihilizm" yerine "aktif nihilizm" geçmelidir. Aktif nihilist, hiçliğin farkındadır ama bununla yetinmez. Kendi değerlerini, kendi anlamını, kendi sanatını yaratır. Buradaki yaratıcılık, dışarıdan bir övgü veya kalıcılık beklentisiyle değil, salt var olmanın, güç istencinin (will to power) bir ifadesi olarak ortaya çıkar. 20. yüzyıl sanatındaki Dadaizm veya Absürt Tiyatro, bu aktif isyanın, bu anlamsızlık içinde yeni formlar yaratma çabasının ürünleridir adeta.
Belki de asıl mesele, nihilizmin kendisinde değil, onunla nasıl bir ilişki kurduğumuzda yatıyor. Onu bir son olarak mı, yoksa bir başlangıç olarak mı görüyoruz?
Sonuç olarak (pardon, bu klişeyi kullanmayacağım!
), cevap tek ve net değil. Nihilizm, tıpkı keskin bir bıçak gibidir; onunla kendinizi kesebilir ya da yepyeni şekiller oyabilirsiniz. Yaratıcılığın önünde devasa bir duvar da olabilir, o duvarı yıkmak için kullanacağınız balyoz da. Sanırım her yaratıcı insan, hayatının bir döneminde bu boşlukla, bu sessizlikle yüzleşiyor ve verdiği tepki, onun sanatının da ruhunu belirliyor.Peki sizce? Anlamın olmadığı bir dünyada, bir şeyler yaratmak, umutsuz bir direniş mi, yoksa insan ruhunun en özgür ve en güçlü ifadesi mi? Siz bu boşlukta ne yapardınız?